Home     Over Nicole Bosch     Public Relations     Contact     In English     Auf Deutsch  

Selectie

Interviews/portretten

‘Overname is geen koerswijziging’
De ster moet weer glimmen
'Marketing is geen vies woord'
Dieter Zetsche 2001
In de ban van de Indy
Doctor Death
Jeff Bezos, CEO Amazon.com
De slag om New York
‘No more Clinton-Gore’

Reportages

Vliegen op zonnekracht
De bal is ronder
7 wijzen in het Oosten
Ingevroren voor de eeuwigheid
Mega Farms
T-rex Sue
Na orkaan Mitch

Achtergrond

Duurzaamheid en het EK
Niet Datzo, maar Ditzo
Hip met worteltjes
Online mediaplanners verlaten “eilandjes”
Duits milieuvignet stuit op kritiek
‘Standort Deutschland’ onder druk
Porsche en VW nader
Duits voorzitterschap en energie
Groeien met de handrem erop
Ziekenhuismarketing over de grens
Du bist Deutschland
Kraamzorg zonder handjeklap
Design zonder handtekening
Lidl net iets fantasierijker



Meer artikelen uit "FEM Business":

Rel om de Groene Hel
Toch blij met Magna
Autobranche vol op de rem
‘Overname is geen koerswijziging’
De ster moet weer glimmen
Der Stern muss wieder strahlen
‘Standort Deutschland’ onder druk


Bekijk artikelen per tijdschrift:

WineLife
Technisch Weekblad
Automobiel Management
EnergiePlus
Intermediair
MarketingTribune
FEM Business
Binnenlands Bestuur
De Status
Management Team
Groene Amsterdammer
Global Connection
Natuurwetenschap & Techniek
Stromen
Quote
Avanta Magazine
ExpatPlus
Agrarisch Dagblad
Carp
Utrechts Nieuwsblad
MetroTimes
[ZSM]

Porsche en VW nader

24 februari 2007 | FEM Business

De Volkswagen-wet wordt mogelijk afgeschaft. Hangt een overname van de autoproducent door Porsche nu in de lucht?

Het rumoer rondom Volkswagen (VW) is voorlopig niet geluwd. Het afgelopen jaar kreeg het autoconcern te maken met omkoopschandalen, een machtstrijd om de topposities en een onverwacht meerderheidsbelang in aandelen door Porsche. Nu komt daar de mogelijke afschaffing van de zogeheten Volkswagenwet bovenop, waardoor de autofabrikant overnamekandidaat wordt.
Het draait allemaal om een 47 jaar oude wet, die stamt uit de tijd dat VW werd omgevormd van een staatsconcern tot een particuliere onderneming. Kern van het VW-Gesetz: hoeveel aandelen een partij ook heeft, een stem weegt nooit zwaarder dan twintig procent. Een protectionistische overheidsmaatregel die dient ter bescherming tegen ongewenste overnames en om werkgelegenheid in de Duitse deelstaat Nedersaksen te garanderen.
De wet zorgt er tot nu toe voor dat de deelstaat Nedersaksen met 20,7 procent aandelen in VW, evenveel beslissingsmacht heeft als grootaandeelhouder Porsche, ook al bezit de sportwagenfabrikant bijna zeven procent meer aandelen. Daarnaast heeft Nedersaksen speciale vetorechten over zaken als fabriekssluitingen en saneringen. Maar de overheid kan haar speciale positie steeds moeilijker handhaven en de eerste knieval is gemaakt. Onder druk van de mogelijke afschaffing van de wet, heeft Christian Wulff, deelstaatminister van Nedersaksen, half februari toegestemd dat Porsche drie posities in de raad van toezicht krijgt, terwijl Nedersaksen twee commissarissen houdt.
De omstreden beschermingsconstructie is al jarenlang een strijdpunt tussen Brussel en Berlijn. Het begon met een klacht van toenmalig Eurocommissaris voor de interne markt Frits Bolkenstein in 2002. Bolkenstein vond de wet in strijd is met de principes van een open Europese markt. Hij had een felle tegenstander in oud-bondskanselier Gerhard Schröder, die zijn carrière begon als minister van Nedersaksen en VW een zeer warm hard toedraagt. Uiteindelijk werd het conflict in 2005 naar een hoger niveau getild, toen de opvolger van Bolkenstein, Charlie McCreevy naar de rechter stapte.
En op 13 februari dit jaar was het dan zover. Advocaat-generaal Dámaso Ruiz-Jarabo Colomer gaf het Europese Hof van Jusititie te kennen dat de VW-wet een inbreuk betekent op de vrijheid van kapitaalverkeer in de Europese Unie. Dit negatieve advies zal waarschijnlijk resulteren in de afschaffing van het VW-Gesetz.
Er zijn bij VW in principe vijf partijen die het op dit moment voor het zeggen hebben: naast de twee groot aandeelhouders, Nedersaksen (20,7 procent) en Porsche (27,4 procent), zijn dat de vakbond IG Metall, voorzitter van de Raad van Toezicht, Ferdinand Piëch, en tot slot de VW-directie onder aanvoering van Martin Winterkorn. Als het om de VW-wet gaat, zijn Nedersaksen en IG Metall medestanders: zij willen dat de wetgeving behouden blijft. De vakbond wil hoe dan ook dat de staat invloed houdt op de Duitse automaker, omdat daarmee de meeste banen zijn gegarandeerd in Wolfsburg en omgeving. In Nedersaksen zijn vier van de zes Duitse fabrieken van VW gevestigd. Ook Berlijn heeft te kennen gegeven vooralsnog te willen vasthouden aan de omstreden wet. De federale overheid heeft weliswaar haar aandelen VW opgegeven, maar de wet geeft haar de mogelijkheid om elk ogenblik weer zeggenschap bij de automaker te claimen. Maar de kansen van de overheden zijn gering. In het merendeel van de gevallen neemt het Europese Hof het advies van de advocaat-generaal over.

Twee petten


De andere partijen juichen afschaffing van de wet alleen maar toe. Porsche-baas Wendelin Wiedeking wil dat zijn bedrijf als aandeelhouder onbeperkt zijn rechten kan uitoefenen. Ook vindt Wiedeking dat de politiek zich uit het concern moet terugtrekken. ‘Politici hebben in een onderneming niets te zoeken’, zei Wiedeking halfverwege vorig jaar. Wiedeking nam in 2006 zitting in de Raad van Bestuur van VW, net als Porsche’s financieel directeur Holger Harter. Porsche heeft duidelijk op de wending van het Europese Hof gespeculeerd; vorig jaar werd het aandelenpakket in Volkswagen fors uitgebreid. Porsche heeft daar al vier miljard euro aan uitgegeven en wil het belang vergroten totdat het 29,9 procent in handen heeft.
Ferdinand Piëch heeft achter de schermen de touwtjes bij VW in handen. Hij is de regisseur die met twee petten op regeert. Piëch die al jarenlang topposities bij Volkswagen bekleed, heeft als kleinzoon van Ferdinand Porsche ook een belang van dertien procent in Porsche. Hij ligt al jaren in de clinch met minister Wulff van Nedersaksen, maar de machtstrijd lijkt beslecht. Onder Piëchs invloed is per 1 januari topman Bernd Pischetsrieder vervangen door zijn vertrouweling Martin Winterkorn. Wulff stuurde aan op een vertrek van Piëch, maar als het aan de 69-jarige Piëch zelf ligt, blijft hij nog een paar jaar als bestuursvoorzitter bij VW. Door zijn nauwe banden met de Porsche-aandeelhouders lijkt zijn positie verzekerd. Als de beschermingswet opgeheven wordt, is de grote vraag of Porsche zijn veel grotere broer gaat overnemen. Duitse wetgeving bepaalt namelijk dat een aandeelhouder een bod op alle aandelen moet doen bij een belang van dertig procent of meer. Na het advies aan het Europese Hof gonst het van de geruchten dat Nedersaksen haar aandelen zou verkopen. Maar daarvan is volgens Wullf absoluut geen sprake. ‘Wij houden ons belang’, zei hij stellig nadat het nieuws bekend werd. De vakbonden zullen hier bij de deelstaat ook op blijven aandringen.
Ook Wiedeking drukt elk gerucht over een overname de kop in. De familie Porsche en Piëch die bij de sportwagenfabrikant de lakens uitdeelt, is volgens hem niet uit op een overname. “De bijna dertig procent zijn voor ons voldoende om onze belangen te kunnen doordrukken”, benadrukt Wiedeking. Porsche wil volgens eigen zeggen slechts een vijandige overname veilig stellen en de banden tussen de bedrijven aanhalen. De belangen van Porsche en VW zijn al tientallen jaren met elkaar verweven; VW is een belangrijke toeleverancier van onderdelen en ontwikkelingspartner van Porsche. De Volkswagen Kever werd ooit ontworpen door Ferdinand Porsche in opdracht van Adolf Hitler. En meer recent: de zeer succesvolle tereinwagen Porsche Cayenne is samen ontwikkeld met de Volkswagen Touareg.
Het overgrote deel van de analisten gelooft Wiedeking niet. Zij zijn ervan overtuigd dat er een overname te gebeuren, en het alleen nog de vraag is wanneer en hoe dat gaat gebeuren. Het dagblad Die Welt meent dat Piëch als regisseur van de aankoop van aandelen VW door Porsche niet onderschat moet worden: ‘het ligt niet in zijn aard om half werk te leveren’. De marktwaarde van VW ligt ongeveer op 30 miljard. Als Nedersaksen zijn aandelen behoud, rekent Die Welt uit, zal Porsche ongeveer 15 miljard moeten investeren om de rest van de aandelen in handen te krijgen. En dat moet mogelijk zijn: zo’n negen miljard kan Porsche krijgen door de uitgave van nieuwe aandelen, de rest mogelijk via kredieten.
Zijn er nog andere gegadigden die VW kunnen overnemen? Dat is zeer onwaarschijnlijk, omdat Porsche en Nedersaksen gezamenlijk meer dan vijfig procent van de aandelen in handen hebben. De rest van de aandelen is versnipperd over een groot aantal beleggers. Het is niet waarschijnlijk dat die bij een bod dwars gaan liggen. En al zal een buitenlandse concurrent zich proberen in te kopen, dan weet Nedersaksen wel wat zij met haar aandelen zal doen: het schoorvoetend aan Porsche aanbieden. Dat bedrijf is ten slotte nog altijd Duits. Daarmee ligt technisch gesproken de weg voor sportwagenfabrikant Porsche open om het roer volledig in handen te nemen.

Top of page

Copyright © 2012 Nicole Bosch. All rights reserved. Alle rechten voorbehouden. Dit document mag niet verder worden verspreid en verveelvoudigd zonder schriftelijke toestemming van de auteur. Dit document kan verschillen van de gepubliceerde versie.